Gruntowanie bez tajemnic. Jaki grunt wybrać i jak go użyć?

Gruntowanie to ważny etap przygotowania powierzchni przed malowaniem, tapetowaniem czy nakładaniem gładzi. Dobrze dobrany i nałożony grunt zwiększa przyczepność kolejnych warstw, ogranicza chłonność podłoża i pomaga uzyskać estetyczne wykończenie. Kiedy gruntować ściany, jakie rozwiązania wybrać oraz jak uniknąć błędów? Prezentujemy najważniejsze zasady oraz dobre praktyki w zakresie gruntowania.

Od właściwego przygotowania ścian zależy efekt końcowy prac remontowo-budowlanych. Zanim chwycimy więc za wałek, pacę lub inne narzędzia, upewnijmy się, że powierzchnia jest w odpowiednim stanie: oczyszczona, pozbawiona ubytków, równa i zagruntowana. Dzięki aplikacji gruntu wierzchnia warstwa podłoża będzie jednolita, a nałożone na nią wyroby uzyskają wymaganą przyczepność.

Kiedy wystarczy umyć ścianę, a kiedy niezbędne jest gruntowanie?

Gruntowanie jest kluczowe, zwłaszcza gdy pracujemy z nowym, mocno chłonnym lub osłabionym podłożem. Dotyczy to między innymi:

• surowych tynków i gładzi szpachlowych, które mogą nierównomiernie chłonąć wilgoć,
• betonu, płyt g-k oraz innych powierzchni, które nie były wcześniej malowane,
• podłoży pylących lub kruszących się – wymagających wzmocnienia przed dalszymi pracami,
• sytuacji, gdy planujemy aplikację wyrobów wymagających dobrej przyczepności podłoża, jak tapety, gładzie, kleje czy tynki dekoracyjne,
• przemalowania ścian na inny kolor – dzięki gruntowaniu uzyskamy pożądany efekt i ograniczymy liczbę warstw farby.

Kiedy natomiast wystarczy umycie ścian? Jeśli powłoka malarska jest w dobrym stanie – nie łuszczy się i nie pyli, a podłoże nie wykazuje oznak nadmiernej chłonności. Można wówczas ograniczyć się tylko do oczyszczenia powierzchni z kurzu, tłuszczu oraz innych zabrudzeń. Do tego celu najlepiej użyć roztworu wody z dodatkiem mydła malarskiego lub łagodnego detergentu i dokładnie osuszyć ścianę.

Jakie są najbardziej popularne rodzaje gruntów?

Rodzaj gruntu powinien być dostosowany do specyfiki podłoża i do zakresu planowanych prac. Możemy wyróżnić trzy popularne typy preparatów gruntujących, które różnią się składem, sposobem działania i zakresem zastosowań:

• grunty głęboko penetrujące: polecane do mocno chłonnych, porowatych, osłabionych i niemalowanych wcześniej podłoży. Wzmacniają strukturę ściany, poprawiają przyczepność farb, klejów i innych materiałów oraz zapobiegają zbyt szybkiemu pochłanianiu wilgoci z warstw wykończeniowych. Stosujemy je na nowe powierzchnie pokryte materiałami o wysokiej chłonności (jak np. tynki gipsowe) oraz przy odnawianiu starych ścian w złym stanie.
• farby gruntujące (podkładowe): ich głównym zadaniem jest ujednolicenie faktury podłoża i poprawa przyczepności farby nawierzchniowej. Są polecane np. przy przemalowywaniu ściany na inny kolor. Dostępne są różne rodzaje farb podkładowych – np. gdy trzeba zamalować tłuste plamy, zacieki wodne i osady nikotynowe, dobrze sprawdzą się farby podkładowe izolujące plamy oraz zabrudzenia.
• grunty sczepne (kontaktowe): to specjalistyczne preparaty przeznaczone do stosowania na gładkich i śliskich powierzchniach, które wyróżnia słaba przyczepność. Grunty sczepne nie wnikają głęboko w podłoże, lecz tworzą szorstką, lekko chropowatą warstwę, która zapewnia znacznie lepsze „zakotwiczenie” kolejnych warstw wyrobów wykończeniowych.

Jak gruntować różne rodzaje powierzchni?

Jednym z najczęściej spotykanych rozwiązań przy pracach wykończeniowych jest gładź szpachlowa. Gruntujemy zarówno podłoże przed aplikacją gładzi, jak i samą gładź, przed dalszymi pracami wykończeniowymi. Używamy gruntu głęboko penetrującego lub gruntu uniwersalnego.

Trwałym i popularnym podłożem są tynki cementowo-wapienne, które mogą charakteryzować się dużą chłonnością i pyleniem. W takim przypadku także zaleca się zastosowanie gruntu głęboko penetrującego, który ogranicza wchłanianie wilgoci i wzmacnia powierzchnię. Podobnie jest w przypadku płyt gipsowo-kartonowych (g-k).

Surowe, monolityczne powierzchnie betonowe wymagają użycia gruntu sczepnego. W przypadku betonu porowatego, pylącego lub o nierównej strukturze, lepszy będzie zaś grunt głęboko penetrujący.

Niezależnie od tego, czy pracujemy na gładzi, betonie, płytach g-k czy tynku, kluczowe jest dokładne oczyszczenie podłoża i dobranie odpowiedniego preparatu, który będzie dobrze „współpracował” z nakładanymi w dalszej kolejności materiałami.

Gruntowanie – o czym warto pamiętać?

Zasada „im więcej, tym lepiej” zdecydowanie nie sprawdza się w przypadku gruntowania. Aplikacja zbyt grubej warstwy gruntu może stworzyć śliską powłokę, która utrudni przyczepność kolejnych warstw. Grunt należy nakładać równomiernie i w cienkich warstwach – najlepiej wałkiem lub pędzlem, unikając tworzenia zacieków.

Częstym błędem jest również zbyt szybkie przystąpienie do gruntowania po tynkowaniu lub szpachlowaniu, zanim jeszcze podłoże całkowicie wyschnie. Może to prowadzić do odspajania się farby, rozwoju pleśni i trwałych uszkodzeń warstwy wierzchniej. Zawsze trzeba zatem sprawdzić, czy ściana jest całkowicie sucha.

Jeśli przed aplikacją grunt nie zostanie dokładnie wymieszany, jego działanie może być nierównomierne. Przed rozpoczęciem pracy dokładnie należy więc wymieszać zawartość opakowania zgodnie z zaleceniami producenta.

Podsumowanie

Gruntowanie to stosunkowo krótki etap działań budowlano-remontowych, który ma jednak ogromne znaczenie dla jakości wykończenia. Odpowiednie przygotowanie powierzchni wpływa na jej finalną trwałość i estetykę, dając satysfakcję z dobrze wykonanej pracy. W przypadku wątpliwości odnośnie rodzaju podłoża lub wyboru gruntu – można skonsultować się z producentem lub sprawdzić informacje techniczne na opakowaniu. Pamiętajmy, że dobry grunt to podstawa udanej inwestycji!

***

Polski Związek Producentów Farb i Klejów (PZPFiK) jest organizacją branżową zrzeszającą producentów farb, klejów, pian i silikonów, a także dostawców surowców w tym obszarze. PZPFiK reprezentuje branżę w kraju i za granicą, aktywnie wspiera jej rozwój i współpracuje z organami oraz instytucjami państwowymi i europejskimi w zakresie rozwiązań legislacyjnych. Związek inicjuje i wspiera programy oraz działania promujące odpowiedzialny biznes, w tym budowanie postaw proekologicznych, zarówno wśród samych producentów, jak i odbiorców końcowych.

PZPFiK należy do CEPE (Europejska Rada Przemysłu Farb, Farb Drukarskich i Barwników) oraz FEICA (Stowarzyszenie Europejskiego Przemysłu Klejów i Uszczelniaczy).

Strona internetowa PZPFiK: pzpfik.pl